suʻesuʻegabg

E mafai e metotia tau pulega e faʻavae i luga o le tulaga faʻatapulaʻa ona faʻaitiitia le faʻaaogaina o vailaʻau faʻasaina i le 44% e aunoa ma le aʻafia ai o le puleaina o faʻamaʻi ma manu faʻalafua poʻo le fua o faʻatoʻaga.

E taua tele le puleaina o manu faalafua ma faamai i le gaosiga o faatoaga, puipuia ai faatoaga mai manu faalafua ma faamai matautia. O polokalame pulea e faavae i luga o tapulaa, lea e faaaoga ai vailaau pe a sili atu le toatele o manu faalafua ma faamai i se tapulaa ua uma ona fuafuaina, e mafai ona faaitiitia aivaila'au fa'asainafa'aaogāga. Peita'i, e le o manino le aogā o nei polokalame ma e eseese lava. Ina ia iloilo le a'afiaga lautele o polokalame fa'atonutonu e fa'avae i luga o tapula'a i luga o fa'ama'i fa'ato'aga, na matou faia ai se su'esu'ega fa'atatau o su'esu'ega e 126, e aofia ai fa'ata'ita'iga e 466 i luga o fa'ato'aga e 34, e fa'atusatusa ai polokalame e fa'avae i luga o tapula'a ma kalena (e pei o vaiaso ta'itasi pe le fa'apitoa i ituaiga)puleaina o vailaʻau faʻasainapolokalame ma/po'o pulega e le'i togafitia. Pe a fa'atusatusa i polokalame fa'ale-kalena, o polokalame fa'ale-tulaga na fa'aitiitia ai le fa'aaogaina o vaila'au fa'asaina i le 44% ma tau e feso'ota'i i ai i le 40%, e aunoa ma le a'afia ai o le aoga o le puleaina o fa'ama'i ma manu fa'alafua po'o le fua atoa o fa'ato'aga. O polokalame fa'ale-tulaga na fa'ateleina ai fo'i le faitau aofa'i o iniseti aoga ma ausia ai tulaga tutusa o le puleaina o fa'ama'i e feavea'i e arthropod e pei o polokalame fa'ale-kalena. Ona o le lautele ma le tutusa o nei fa'amanuiaga, e mana'omia le fa'ateleina o le lagolago fa'apolokiki ma tau tupe e fa'amalosia ai le fa'aaogaina o lenei auala e pulea ai i fa'ato'aga.
O vailaʻau faʻatoʻaga e pulea ai le puleaina o faʻamaʻi ma manu faʻalafua i aso nei. O vailaʻau faʻasaina iniseti, aemaise lava, o nisi ia o vailaʻau faʻasaina e sili ona faʻaaogaina i faʻatoʻaga, e toetoe lava o le kuata o faʻatauga o vailaʻau faʻasaina i le lalolagi atoa.1Ona o le faigofie o le faʻaaogaina ma le tele o aafiaga, e masani ona fiafia i ai pule o faʻatoʻaga i vailaʻau faʻasaina iniseti. Peitaʻi, talu mai le vaitau o le 1960, ua tele faitioga i le faʻaaogaina o vailaʻau faʻasaina iniseti (refs. 2, 3). O faʻatatauga o loʻo iai nei ua faʻaalia ai o le 65% o fanua faʻatoʻaga i le lalolagi atoa o loʻo lamatia i le faʻaleagaina o vailaʻau faʻasaina iniseti.4O le faʻaaogāina o vailaʻau e tineia ai iniseti e fesoʻotaʻi ma le tele o aʻafiaga leaga, o le tele o ia mea e oʻo atu i tua atu o le mea na faʻaaogāina ai; mo se faʻataʻitaʻiga, o le faʻateleina o le faʻaaogāina o vailaʻau e tineia ai iniseti ua fesoʻotaʻi ma le faʻaitiitia o le faitau aofaʻi o le tele o ituaiga manu.5, 6, 7Aemaise lava, o iniseti e fa'apopo'aina manu ua o'o i ai le fa'aitiitia tele ona o le fa'ateleina o le fa'aaogaina o vaila'au fa'asaina.8,9O isi ituaiga, e aofia ai manu felelei e 'ai iniseti, ua faaalia foi aga masani faapena, ma ua faaitiitia ai le aofaiga i le 3–4% i tausaga taitasi ona o le faateleina o le faaaogaina o vailaau e fasioti ai iniseti neonicotinoid.10O le faʻaauau pea ona faʻaaogaina tele o vailaʻau e fasioti iniseti, aemaise lava o neonicotinoids, ua valoiaina o le a iʻu ai i le faʻaumatia o le silia ma le 200 ituaiga meaola o loʻo lamatia.11E lē o se mea e ofo ai, o nei aafiaga ua iʻu ai i le leiloa o galuega faatino i totonu o faiga faatoaga. O aafiaga leaga e sili ona faamaumauina e aofia ai le faaitiitia o mea olaolapulea12,13mafa'apalapala14,15,16O nei aafiaga ua uunaia ai malo ma tagata faatau oloa e faatino ni fuafuaga e faaitiitia ai le faaaogaina lautele o vailaau e tineia ai manu faalafua (e pei o le EU Sustainable Use of Crop Protection Products Regulation).
E mafai ona fa'aitiitia aafiaga leaga o vaila'au fa'asaina e ala i le fa'atulagaina o tapula'a mo le tele o le faitau aofa'i o manu fa'alafua. O polokalame fa'aoga vaila'au fa'asaina e fa'avae i luga o tapula'a e taua tele mo le pulega fa'atasi o manu fa'alafua (IPM). O le manatu o le IPM na muamua fautuaina e Stern ma isi i le195917ma ua lauiloa o le "manatu tu'ufa'atasi." E manatu le IPM o le puleaina o manu faalafua e fa'avae i luga o le lelei o le tamaoaiga: o tau o le puleaina o manu faalafua e tatau ona fa'apaleni ai mea ua leiloa e mafua mai i manu faalafua. E tatau ona fa'aogaina vaila'au fa'asainapalenifaatasi ai ma le fua e maua mai i le puleaina o le faitau aofaʻi o manu faalafua.18 O le mea lea, afai e le afaina le fua faapisinisi, o le fuagaue taliaina ona o manu faalafua. O nei manatu tau tamaoaiga na lagolagoina e faʻataʻitaʻiga faʻamatematika ile vaitau o le 1980.19,20I le faʻatinoina, o lenei manatu e faʻaaogaina i le tulaga o tapulaʻa tau tamaoaiga, o lona uiga, e manaʻomia le faʻaaogaina o vailaʻau pe a oʻo i se tulaga faʻapitoa o le faitau aofaʻi o iniseti poʻo se tulaga faʻaleagaina.21 E masani ona mafaufau tagata suʻesuʻe ma tagata tomai faapitoa i le puleaina o meaola faalafua i tapulaʻa tau tamaoaiga o se faʻavae mo le faʻatinoina o le IPM. O polokalame faʻaaogaina o vailaʻau faʻalafua e faʻavae i luga o tapulaʻa e ofoina atu le tele o faʻamanuiaga: faʻateleina o fua, faʻaitiitia o tau o gaosiga, mafa'aitiitiaaafiaga e le o fa'atatauina.22,23 Peita'i, o le tele o nei fa'aitiitigae fesuisuia'ie fuafua i fesuiaʻiga e pei o le ituaiga o manu faalafua, faiga o totōga, ma le eria o gaosiga.24 E ui o le faʻaaogaina o vailaʻau faʻasaina e faʻavae i luga o le tapulaʻa e fausia ai le faʻavae o le pulega faʻatasi o manu faalafua (IPM), o lona gafatia e faʻaleleia atili ai le maufetuunaʻi o agroecosystems i le lalolagi atoa e le o malamalama lelei i ai. E ui o suʻesuʻega na faia muamua na faʻamaonia lautele ai o polokalame faʻavae i luga o le tapulaʻa e faʻaitiitia ai le faʻaaogaina o vailaʻau faʻasaina pe a faʻatusatusa i polokalame faʻavae i le kalena, ae e le lava lea e malamalama loloto ai i lo latou aʻafiaga lautele i le maufetuunaʻi. I lenei suʻesuʻega, na matou iloiloina ai polokalame faʻaaogaina o vailaʻau faʻasaina e faʻavae i luga o le tapulaʻa e faʻaaoga ai se auʻiliʻiliga atoatoa, faʻatulagaina faʻasolosolo le faʻaitiitia o le faʻaaogaina o vailaʻau faʻasaina ma, sili atu ona taua, lona tumau i le tausia o fua o faʻatoʻaga ma faʻalauiloa le soifua maloloina o arthropods aoga ma agroecosystems i faiga faʻatoʻaga eseese. E ala i le faʻafesoʻotaʻi saʻo o tapulaʻa i le tele o faʻailoga o le tumau, o a matou taunuuga e faʻalauteleina ai le aʻoaʻoga ma le faʻatinoina o le IPM i tua atu o malamalamaga masani, ma faʻaalia ai o se fuafuaga malosi mo le ausiaina o se paleni i le va o le gaosiga o faʻatoʻaga ma le pulega o le siosiomaga.
Sa fa'ailoaina fa'amaumauga e ala i sailiga i fa'amaumauga ma isi punaoa, iloiloina mo le talafeagai, iloiloina mo le agava'a, ma iu ai ina fa'aitiitia i le 126 su'esu'ega, ia na aofia ai i le iloiloga fa'ai'u o le aofa'i.
Mo suʻesuʻega ma tulaga faʻaletonu ua iloa, o fua faʻatatau nei 1 ma le 2 e faʻaaogaina e faʻatatau ai le log ratio ma le tulaga faʻaletonu talafeagai 25.
O tulaga fa'atapula'a tau tamaoaiga e iai sona sao taua i le manatu o le pulega fa'atasi o manu fa'alafua (IPM), ma ua leva ona lipotia mai e le au su'esu'e ia fa'amanuiaga lelei o polokalame fa'aoga vaila'au fa'asaina e fa'avae i luga o tulaga fa'atapula'a. O a matou su'esu'ega na fa'aalia ai o le puleaina o manu fa'alafua o arthropod e taua tele i le tele o faiga, aua e 94% o su'esu'ega o lo'o fa'aalia ai le fa'aitiitia o le fua o fa'ato'aga e aunoa ma le fa'aogaina o vaila'au fa'asaina. Peita'i, o le fa'aogaina ma le fa'aeteete o vaila'au fa'asaina e taua tele mo le fa'alauiloaina o le atina'e fa'ato'aga gafataulimaina i se taimi umi. Na matou iloa ai o le fa'aogaina o tulaga fa'atapula'a e pulea lelei ai le fa'aleagaina o manu fa'alafua e aunoa ma le fa'aleagaina o le fua o fa'ato'aga pe a fa'atusatusa i polokalame fa'aoga vaila'au fa'asaina e fa'avae i luga o le kalena. E le gata i lea, o le fa'aogaina o tulaga fa'atapula'a e mafai ona fa'aitiitia ai le fa'aogaina o vaila'au fa'asaina e sili atu i le 40%.IsiO iloiloga tetele o mamanu o le faʻaaogaina o vailaʻau faʻasaina i fanua faʻatoʻaga Farani ma suʻega e pulea ai faʻamaʻi laʻau ua faʻaalia ai foi e mafai ona faʻaitiitia le faʻaaogaina o vailaʻau faʻasaina e ala i40-50% e aunoa ma le aʻafia ai o le fua. O nei taunuuga e faʻamamafa mai ai le manaʻomia o le atinaʻeina atili o tulaga faʻatapulaʻa fou mo le puleaina o manu faalafua ma le sauniaina o punaoa e faʻamalosia ai lo latou faʻaaogaina lautele. A o faʻateleina le faʻaaogaina o fanua faʻatoʻaga, o le a faʻaauau pea ona lamatia e le faʻaaogaina o vailaʻau faʻasaina ia faiga faʻalenatura, e aofia ai ma mea e matua maaleale ma taua telenofoagaPeita’i, o le fa’aaogaina lautele ma le fa’atinoina o polokalame fa’atapula’a e fa’aaoga ai vaila’au fa’asaina e mafai ona fa’aitiitia ai nei a’afiaga, ma fa’ateleina ai le fa’asaoina ma le fa’auo i le siosiomaga o fa’ato’aga.

 

Taimi na lafoina ai: 25-Nov-2025